Wat is het verschil tussen beroepsaansprakelijkheid en bestuurdersaansprakelijkheid?

Beroepsaansprakelijkheid en bestuurdersaansprakelijkheid zijn twee verschillende vormen van aansprakelijkheid die elk een eigen risico dekken. Beroepsaansprakelijkheid gaat over fouten in je vakinhoudelijke werk, terwijl bestuurdersaansprakelijkheid betrekking heeft op persoonlijke aansprakelijkheid als gevolg van beslissingen die je als bestuurder van een organisatie neemt. Het onderscheid is cruciaal, want de verkeerde verzekering laat je met open risico’s zitten. In dit artikel beantwoorden we de belangrijkste vragen over beide vormen van aansprakelijkheid, zodat je precies weet waar je aan toe bent. Twijfel je welke dekking bij jouw situatie past? Neem gerust contact met ons op, we helpen je graag verder.

Wie heeft beroepsaansprakelijkheid en wie bestuurdersaansprakelijkheid?

Beroepsaansprakelijkheid geldt voor iedereen die professionele diensten levert waarbij een fout financiële of andere schade bij een opdrachtgever kan veroorzaken. Bestuurdersaansprakelijkheid geldt specifiek voor mensen die een formele bestuursfunctie bekleden binnen een rechtspersoon, zoals een BV, NV of stichting. De twee kunnen overlappen, maar zijn in de basis voor verschillende rollen bedoeld.

Typische beroepen waarbij beroepsaansprakelijkheid een rol speelt, zijn onder andere accountants, advocaten, architecten, IT-consultants en andere adviseurs. Als zzp’er of freelancer die vakinhoudelijk werk uitvoert voor klanten, val je in principe ook in deze categorie. Een fout in je advies, ontwerp of dienstverlening kan leiden tot een schadeclaim van je opdrachtgever.

Bestuurdersaansprakelijkheid raakt mensen in een andere rol: de directeur-grootaandeelhouder (DGA), een lid van de Raad van Bestuur, of een commissaris. Hier gaat het niet om een beroepsfout in de uitvoering van werk, maar om beslissingen die je neemt namens de organisatie, zoals financiële keuzes, het aangaan van verplichtingen of het nalaten van wettelijke verplichtingen.

Waarvoor ben je aansprakelijk bij een beroepsfout?

Bij een beroepsfout ben je aansprakelijk voor de schade die een opdrachtgever of derde lijdt als direct gevolg van een fout, nalatigheid of tekortkoming in je professionele dienstverlening. Denk aan een onjuist advies dat leidt tot financieel verlies, een ontwerpfout die herstelkosten veroorzaakt, of een gemiste deadline die een klant in de problemen brengt.

De schade die vergoed moet worden, is doorgaans vermogensschade: de financiële gevolgen van jouw fout. Dat kan directe schade zijn, zoals kosten om een fout te herstellen, maar ook gevolgschade, zoals gederfde inkomsten bij de opdrachtgever. In de praktijk kunnen claims snel oplopen, zeker in sectoren als IT, financiële dienstverlening of juridisch advies.

Een belangrijk aandachtspunt is dat je ook aansprakelijk kunt zijn als je iets hebt nagelaten dat je wel had moeten doen. Denk aan een accountant die een fiscaal risico niet signaleert, of een IT-adviseur die een beveiligingslek over het hoofd ziet. Beroepsaansprakelijkheid dekt niet alleen actieve fouten, maar ook het nalaten van professionele zorgplicht.

Wanneer ben je als bestuurder persoonlijk aansprakelijk?

Als bestuurder ben je persoonlijk aansprakelijk wanneer je je taken onbehoorlijk hebt uitgevoerd en dit aantoonbaar heeft bijgedragen aan schade voor de organisatie, schuldeisers of derden. In normale omstandigheden beschermt de rechtspersoon (zoals een BV) je als bestuurder tegen persoonlijke aansprakelijkheid, maar die bescherming vervalt bij ernstig verwijtbaar handelen.

Situaties waarbij persoonlijke aansprakelijkheid kan ontstaan, zijn onder andere:

• Het niet tijdig deponeren van de jaarrekening
• Het aangaan van verplichtingen terwijl je weet dat de organisatie ze niet kan nakomen
• Onverantwoorde uitkeringen aan aandeelhouders die de continuïteit schaden
• Belastingschulden die niet zijn gemeld bij de Belastingdienst
• Fraude of grove nalatigheid in bestuursbeslissingen

Het gaat bij bestuurdersaansprakelijkheid dus niet om een eenmalige vergissing, maar om een patroon van onzorgvuldig bestuur of een bewuste keuze die schade veroorzaakt. Toch kan ook één ingrijpende beslissing voldoende zijn om persoonlijk aangesproken te worden, zeker als achteraf blijkt dat je de risico’s had kunnen en moeten voorzien.

Dekt een beroepsaansprakelijkheidsverzekering ook bestuurdersrisico’s?

Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering dekt geen bestuurdersrisico’s. De twee verzekeringen hebben een fundamenteel ander toepassingsgebied. Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering is bedoeld voor schade die voortkomt uit fouten in je vakinhoudelijke werk, terwijl bestuurdersaansprakelijkheid gaat over persoonlijke aansprakelijkheid door bestuursbeslissingen.

Als je als bestuurder wordt aangesproken voor een beslissing die je hebt genomen in je rol als directeur of commissaris, biedt een beroepsaansprakelijkheidsverzekering geen dekking. Daarvoor heb je een aparte bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering nodig, ook wel aangeduid als Directors and Officers (D&O) verzekering.

Er is wel een grijs gebied: als je als zelfstandig bestuurder ook vakinhoudelijk werk uitvoert voor de organisatie, kunnen beide risico’s tegelijk spelen. Stel dat je als DGA van een adviesbureau zowel klanten adviseert als bestuursbeslissingen neemt, dan loop je in principe beide risico’s. In dat geval is het verstandig om beide vormen van dekking afzonderlijk te regelen.

Welke verzekering heb jij nodig als zelfstandige bestuurder?

Als zelfstandige bestuurder, zoals een DGA of zzp’er met een eigen BV, heb je in de meeste gevallen zowel een beroepsaansprakelijkheidsverzekering als een bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering nodig. Welke van de twee prioriteit heeft, hangt af van de aard van je werkzaamheden en de risico’s die daarbij horen.

Ben je primair bezig met het leveren van professionele diensten, zoals advies, ontwerp of IT-dienstverlening, dan is een beroepsaansprakelijkheid voor zzp’ers een logische eerste stap. Heb je daarnaast ook bestuurlijke verantwoordelijkheden, dan is aanvullende dekking voor bestuurdersrisico’s aan te raden.

Bij het kiezen van de juiste dekking spelen factoren als de omvang van je opdrachten, de sector waarin je werkt en de contractuele eisen van opdrachtgevers een rol. Sommige opdrachtgevers stellen het afsluiten van een beroepsaansprakelijkheidsverzekering zelfs als harde eis voordat ze met je in zee gaan. Wil je weten welke verzekering het beste bij jouw situatie past en wat de premie voor jou zou zijn? Neem contact met ons op en we helpen je op weg.

Gerelateerde artikelen

• Wat is de beste motorverzekering voor 50-plussers?
• Je hebt gelijk, ik ga opnieuw selecteren en waar nodig titels aanpassen zodat elk keyword letterlijk terugkomt in de titel. Even opnieuw doorlopen...
• Kun je een motorverzekering pauzeren tijdens de winter?
• Wat is een aanvullende ongevallenverzekering voor motorrijders?
• Wat gebeurt er met je motorverzekering na een schadeclaim?